Met gerichte maatregelen wil het kabinet het aanbod van gastouderopvang in Nederland op peil houden.
Nieuwe gastouders kunnen rekenen op een vergoeding van een groot deel van hun opleidingskosten. Waar mogelijk worden regels geschrapt of versoepeld om de regeldruk te verminderen. En een campagne moet de bekendheid en aantrekkelijkheid van de gastouderopvang vergroten.
Dat schrijft staatssecretaris Jurgen Nobel (Kinderopvang) in een brief aan de Tweede Kamer. ‘Met de huidige personeelstekorten hebben we alle handen nodig in de kinderopvang. Gastouderopvang is een uitkomst voor ouders die flexibele opvang zoeken of een huiselijke omgeving voor hun kind. Met de voorgestelde maatregelen zetten we alles op alles om te zorgen voor voldoende en kwalitatief goede gastouderopvang – nu en in de toekomst. Zodat het werk ook aantrekkelijk blijft voor gastouders zelf’, aldus Nobel.
De gastouderopvang vervult een belangrijke rol binnen het Nederlandse kinderopvangstelsel. Ongeveer 75.000 kinderen maken er gebruik van. Ouders kiezen bewust voor deze kleinschalige en flexibele vorm van opvang, bijvoorbeeld vanwege onregelmatige werktijden. In 2005 kwam kinderopvangtoeslag beschikbaar voor ouders die gebruik maakten van gastouderopvang en nam het aantal gastouders fors toe. Veel informele opvang die al geboden werd, werd formele opvang door een gastouder. Toen er vijf jaar later eisen werden gesteld aan de professionaliteit van gastouders en gastouderbureaus, zette de daling in.
Uit nieuw onderzoek naar deze afname, in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW), blijkt dat gastouders vaak stoppen door toenemende regeldruk, uit financiële overwegingen en vanwege persoonlijke omstandigheden, zoals pensionering. Bijna een kwart van de gastouders is 60-plus. De onderzoekers constateren dat in krimpgebieden - regio’s met een afnemende bevolking - het aanbod van gastouderopvang niet meer daalt dan in andere gebieden.
Scholing van nieuwe gastouders
Samen met de sector is een pakket aan maatregelen uitgewerkt om het aanbod van gastouderopvang te behouden en versterken. Zo komt er betere informatie over wet- en regelgeving op Rijksoverheid.nl en worden bestaande regels waar mogelijk geschrapt of versoepeld om de regeldruk te verminderen. Brancheorganisaties gaan gastouders actief ondersteunen bij het bepalen van hun tarieven.
Om het vak van gastouder aantrekkelijker te maken, is er vanuit de overheid de komende jaren subsidie voor de scholing van nieuwe gastouders. Deze dekt 90% van de opleidingskosten. In 2025 is hiervoor 3,2 mln. beschikbaar voor de kinderopvang en het onderwijs. Ook is er aandacht voor de kwaliteit, zodat de gastouderopvang veilig is en bijdraagt aan de ontwikkeling van kinderen. Een wetsvoorstel hierover is aangenomen door de Tweede Kamer.
Met een nieuwe arbeidsmarktcampagne, mede gefinancierd door het ministerie van SZW, werft de sector actief onder potentiële gastouders. Ook komt er meer inzet op het vergroten van de bekendheid van deze opvangvorm bij ouders en professionals.

Bedden die gebruikt worden in de gastouderopvang moeten voldoen aan het Warenwetbesluit kinderbedden en boxen 1990. Niet aan de Warenwetregeling nadere eisen kinderbedden en – boxen 2008 zoals bij de dagopvang. Dit geldt ook voor campingbedjes. Dit besluit stelt eisen aan de veiligheid van de bedjes. Het is van belang dat de gastouder voldoende maatregelen neemt om de risico’s te verkleinen en het bedje volgens de voorschriften van de fabrikant op een veilige manier gebruikt.

Een campingbedje is bewust voorzien van de meegeleverde dunne matrasbodem om het risico op beknelling tussen het matras en de flexibele wanden tegen te gaan. Een kind kan namelijk, ongeacht de leeftijd, tussen de flexibele zijwand rollen. Het kind kan met zijn gezichtje wegzakken tussen het matras en de bedwand en door verstikking om het leven komen. Het meegeleverde, originele matras dient stevig aan de bodem vast te zitten, zodat het voor een kind niet mogelijk is om eronder te komen.

In de praktijk is gebleken dat een extra matras, ondanks de bovenstaande voorschriften, soms toch wordt toegevoegd om het kind meer comfort te geven. Het risico op beknelling en verstikking wordt hierdoor echter sterk vergroot. Een door ouders en/of verzorgers ondertekent toestemmingsformulier voor het gebruik van een extra matras in een campingbedje voldoet niet. Een toestemmingsformulier maakt een onveilige situatie, niet veilig.

Graag attenderen we u nogmaals op het volgende. Als er een infectie rondgaat op de opvang, kunt u als gastouder de app KIDDI gebruiken. Hier staat over een heleboel infectieziekten informatie in met betrekking tot wat je als professional kunt doen. Ook staat per ziektebeeld wanneer er melding bij de GGD moet worden gedaan.
 
Daarnaast is het goed om bij een uitbraak van een infectieziekte de ouders van de kinderen op de hoogte te stellen. Dit kan met behulp van onze deurbriefjes, die u kunt vinden op onze website. Voor de meest gangbare infectieziekten kunt u een deurbriefje met ouders delen. Hier staat op waar ouders op kunnen letten en wat zij eventueel zelf kunnen doen. Ook kunt u op de deurbriefjes het telefoonnummer van de GGD vinden voor het geval zij vragen hebben voor ons.
 
Soms komt het voor dat u op de opvang te maken krijgt met een infectie waar geen deurbriefje voor is gemaakt. Dan is er mogelijk uitgebreider advies nodig of juist alleen advies voor specifieke personen. Naast dat de uitbraak bij ons gemeld kan worden, kunnen we ook vragen beantwoorden over wat te doen en wat er naar ouders kan worden gecommuniceerd.

De deurbriefjes zijn via onderstaande link terug te vinden:
https://ggdru.nl/thema/scholenenkinderopvang/infectieziekten-op-school/?utm_source=Laposta&utm_campaign=Campagne+Nieuwsbrief+Toezicht+Kinderopvang+9&utm_medium=email